Kısa cevap: Motion graphics ve infografik, kamerayla gösterilemeyen ya da görüntüyle anlatılması zor bilgiyi açıklamak için kullanılır: süreç sırası, ölçü, karşılaştırma, harita ya da bir sistemin iç işleyişi gibi. Çekilebilen bir şeyi grafikle anlatmak gereksizdir. Karar, bilginin türüne göre verilir ve ekrandaki her rakam şirket tarafından doğrulanmış olmalıdır. Yazı karar tablosunu ve örnekleri sunar.
Kurumsal filmlerde grafik, çoğu zaman "film biraz daha modern görünsün" düşüncesiyle eklenir. Oysa grafiğin görevi süslemek değil, anlatmaktır. İyi kullanıldığında karmaşık bir üretim sürecini ya da bir sayıyı bir bakışta anlatır; kötü kullanıldığında ise görüntünün gücünü zayıflatır ve filmi şablon gibi gösterir. Bu yazıda grafik ve çekim arasındaki seçimi hangi ölçütlerle yapacağınızı, hangi bilgiler için grafiğin gerçekten gerektiğini ve nelere dikkat edilmesi gerektiğini anlatıyoruz. Filmin genel yapısı için tanıtım filmi ve fabrika tanıtım filmi sayfalarına bakabilirsiniz.
Motion graphics ve infografik ne demektir?
Motion graphics, hareketli grafik ve yazı unsurlarının video içinde kullanılmasıdır: hareketli başlıklar, animasyonlu çizimler, akış şemaları. İnfografik ise bilgiyi görsel bir düzenle sunan grafiktir; bu bir tablo, harita, süreç şeması ya da rakamların görselleştirilmesi olabilir.
İkisi çoğu zaman birlikte kullanılır: hareketli bir infografik, bir üretim sürecinin adımlarını sırayla gösterebilir. Önemli olan, grafiğin filmde bir bilgi taşımasıdır. Hiçbir bilgi taşımayan hareketli bir çizgi ya da şekil, motion graphics olsa bile filme bir şey katmaz. Terimlerin kısa karşılıkları yazının sonundaki mini sözlükte yer alır.
Çekilebilen bilgi için grafik gerekir mi?
Genel kural şudur: kamerayla gösterebiliyorsanız çekin. Gerçek bir makine, gerçek bir üretim hattı ve gerçek bir insan çoğu zaman grafikten daha ikna edicidir; çünkü izleyici gördüğünün gerçek olduğunu bilir.
Grafik, çekimin yetmediği yerde devreye girer. Bir makinenin içinde olup biten ama dışarıdan görünmeyen süreç, bir sistemin parçalarının ilişkisi, bir mesafe ya da büyüklük karşılaştırması ancak grafikle anlatılabilir. Bu ayrım filmin hem inandırıcılığını hem de bütçesini korur; çünkü grafik çoğu zaman ek tasarım ve animasyon emeği demektir.
Hangi bilgi için çekim, hangi bilgi için grafik uygundur?
Karar tablosu, bilginin türüne göre en uygun yöntemi gösterir. Tablo bir formül değil, ilk karar için bir rehberdir.
| Bilgi türü | Çekim mi, grafik mi? | Not |
|---|---|---|
| Üretim hattının işleyişi | Çekim | Gerçek hat, gerçek hareket; hava çekimiyle bütünlüğü gösterilebilir |
| Makinenin iç işleyişi | Grafik | Dışarıdan görünmeyen parça ve akış animasyonla gösterilir |
| Süreç adımları (1, 2, 3) | İkisi birlikte | Her adım çekilir, sıra ise grafik numaralarla belirtilir |
| Rakam ve kapasite bilgisi | Grafik | Rakam yalnızca doğrulanmış ve belgelenmişse kullanılır |
| Harita ve konum bilgisi | Grafik | Lokasyonların ilişkisi tek bakışta anlatılır |
| Ürün özellikleri | İkisi birlikte | Ürün çekilir, özellikler başlıkla ve etiketle belirtilir |
| Kişi adı ve unvanı | Grafik (yazı) | Röportaj üzerine sade bir isim bandı |
| Sertifika ve belge bilgisi | Grafik (yazı) | Belge çekimde gösterilemiyorsa yazıyla belirtilir |
| İnsan, emek, atmosfer | Çekim | Grafikle anlatılamayan duyguyu görüntü taşır |
Tabloda görüleceği gibi, çoğu bilgi türü iki yöntemin birlikte kullanılmasıyla en iyi sonucu verir. Çekim gerçeği gösterir, grafik anlamı netleştirir.
Rakam ve istatistik göstermek için hangi dikkat gerekir?
Kurumsal filmlerde rakam göstermek yaygındır: kapasite, üretim miktarı, çalışan sayısı, ihracat yapılan ülke sayısı. Ancak ekranda görünen her rakam, filmin doğruluğunu ve şirketin güvenilirliğini ilgilendirir.
Bu nedenle rakam yalnızca şirket tarafından doğrulanmış ve belgelenmişse kullanılmalıdır; doğrulanmamış bir rakamı grafiğe koymak, filmin bütün güvenilirliğini riske atar. Film yayınlandıktan sonra bir rakam güncelliğini yitirebilir; bu yüzden filmin ömrü uzun olacaksa rakamları grafikte değil sesli anlatımda ya da kolayca güncellenebilen ayrı bir katmanda vermek akıllıca olabilir. Ekranda gösterilecek rakamların listesini kaynaklarıyla birlikte çekimden önce hazırlamak, kurgu sırasında yeni soruların çıkmasını önler.
Grafik filmin akışını nasıl etkiler?
Grafik akışı hem destekleyebilir hem bozabilir. Destekleyen grafik anlatının doğal bir parçası gibi görünür; bozan grafik ise filmin ortasında bir sunum slaytı gibi durur.
Akışı koruyan grafik için üç ilke vardır:
- Kısa tutun. Grafik, mesajı verdiğinde biter; uzun bir animasyon izleyiciyi görüntüden koparır.
- Görüntüyle bağlayın. Grafik, çekilen görüntünün üzerinde ya da hemen yanında yer aldığında bağ kopmaz.
- Tek bilgi verin. Bir grafik tek bir fikri anlatır; çok fazla bilgi yüklemek okunabilirliği düşürür.
Ayrıca grafiklerin tüm film boyunca tutarlı bir tasarım diliyle hazırlanması gerekir: aynı yazı tipi, aynı renk paleti, aynı hareket mantığı. Marka kılavuzu varsa grafikler ona uyar. Grafiğin senaryo yapısı içinde nerede yer alacağını fabrika filmi senaryosu nasıl kurulur yazısında anlatılan sahne yapısıyla birlikte düşünebilirsiniz.
Çok dilli filmde grafik nasıl hazırlanır?
Yurt dışı alıcıya yönelik filmlerde grafikteki yazılar dile göre değişir. Bu, grafiğin baştan çok dilli düşünülmesini gerektirir; aksi hâlde her dil için grafiği yeniden tasarlamak gerekebilir.
Pratik yaklaşım, grafikteki yazıyı görüntüden ayrı bir katmanda tutmaktır; böylece her dil için yalnızca metin değişir. Bununla birlikte, farklı dillerde metin uzunluğu değişir; Türkçe bir ifade İngilizceden uzun ya da kısa olabilir ve tasarımın bu farkı kaldıracak boşluğu olmalıdır. Örneğin Teknoçim Makine için hazırladığımız "Mühendislikten üretime" fabrika filminin Türkçe ve İngilizce versiyonları bulunur; bu tür işlerde ekrandaki her yazının iki dilde de karşılığı hazırlanmalıdır. Yurt dışı alıcı filmlerinin bütünü için yurt dışı alıcı için kurumsal film yazısına bakabilirsiniz.
Grafik ne zaman gereksizdir?
Grafik aşağıdaki durumlarda gereksiz ya da zararlı olabilir:
- Bilgi zaten görüntüde net görünüyorsa; aynı şeyi grafikle tekrar etmek anlatıyı şişirir.
- Grafik yalnızca "daha modern görünsün" diye ekleniyorsa.
- Rakam doğrulanmamışsa ya da güncelliği belirsizse.
- Çok fazla bilgi tek bir grafiğe sıkıştırılmışsa ve okunamıyorsa.
- Grafik tasarımı markanın görsel diliyle uyumsuzsa.
- Film kısa bir dikey kesitse ve grafik küçük ekranda okunmuyorsa.
Bu durumların tümünde çözüm, grafiği çıkarmak ya da sadeleştirmektir. Az ama net grafik, çok ama dağınık grafikten çok daha etkilidir.
Grafik için çekim planında neler hazırlanır?
Grafik post prodüksiyonda hazırlanır, ama çekim planı onunla uyumlu olmalıdır. Grafiğin yerleşeceği karelerde yeterli boş alan bırakmak ve grafikle birlikte kullanılacak planları çekim gününde almak gerekir.
Çekim planına eklenebilecek maddeler:
- Grafikle anlatılacak bilgilerin listesi çıkarıldı
- Her bilgi için çekim mi grafik mi kararı verildi
- Grafiğin yerleşeceği karelerde boş alan bırakıldı
- İsim bandı gereken röportajlar listelendi, doğru yazımlar teyit edildi
- Rakamlar şirket tarafından doğrulandı
- Marka kılavuzu (yazı tipi, renk, logo) temin edildi
- Çok dilli kullanım için metinlerin diğer dil karşılıkları hazırlandı
- Grafik içeren bölümlerin süre ve sırası senaryoda belirtildi
Bu liste, grafik kararını kurguya bırakmak yerine çekimden önce vermenizi sağlar. Böylece hem çekim gününde doğru kareler alınır hem de post prodüksiyonda gereksiz yeniden çalışma önlenir.
Mini sözlük: grafikle ilgili terimler
- Motion graphics: Videoda kullanılan hareketli grafik ve yazı unsurları.
- İnfografik: Bilgiyi görsel düzenle sunan grafik; tablo, harita ya da şema.
- Alt bant (isim bandı): Ekranın alt kısmında konuşan kişinin adını ve unvanını gösteren yazı.
- Lower third: Alt bandın İngilizce adı; kurgu programlarında bu terimle anılır.
- Katman: Grafik ve yazının görüntüden ayrı tutulduğu çalışma düzeni; metin değişikliğini kolaylaştırır.
Grafik maliyeti ve takvimi nasıl etkiler?
Grafik, post prodüksiyonda ek tasarım ve animasyon emeği demektir; bu nedenle kapsamı arttıkça teklif kalemi de büyür. Tek bir isim bandı ile on adımlık animasyonlu bir süreç şeması aynı işi gerektirmez. Bu yüzden grafik sayısı ve türü çekim planı aşamasında belirlenmeli ve teklifte ayrı bir kalem olarak görünmelidir. Bu yazıda tutar vermiyoruz; başlangıç fiyatlarını fiyatlar sayfasında paket paket yayınlıyoruz, kesin tutar ise kapsamla netleşir.
Takvim açısından da önemli bir nokta vardır: grafik içeriğinin doğrulanmış metin ve rakamlarla gelmesi gerekir. Metin sonradan değişirse animasyon yeniden hazırlanır. Bu nedenle içerik onayını grafik üretiminden önce almak hem süreyi hem emeği korur.
AirviewTR bu süreci nasıl yönetir?
AirviewTR, Gaziantep merkezli bir video prodüksiyon ajansıdır; yer çekimi, hava çekimi ve post prodüksiyon aynı ekipte yürür. Grafiği, çekimin yerini alan bir araç olarak değil, çekimin eksik bıraktığı bilgiyi tamamlayan bir araç olarak kullanırız.
- Yer çekimi: Sony A7C II ile gerçek üretim, insan ve ürün görüntüleri çekilir; grafik için boş alan ve temiz arka plan çekimde düşünülür. Proje kapsamına göre sahada 2-4 kişilik ekip çalışır.
- Hava çekimi: DJI Mini 5 Pro ile 4K 10-bit D-Log M kayıtla tesisin bütününü ve akışını gösteren planlar alınır; bu planlar süreç anlatımını gerçek görüntüye bağlar. Tüm uçuşlar üçüncü taraf mesuliyet sigortası kapsamındadır.
- Post prodüksiyon: Kurgu ve renk DaVinci Resolve'da yapılır. İsim bandı, başlık ya da süreç grafiği gibi ihtiyaçlar senaryo aşamasında listelenir ve kapsamı teklifte yazılı olarak belirtilir. Teslim küçük projelerde 3 iş günü, tanıtım filmlerinde 5-7 iş günüdür; süre çekimin bitiminden itibaren sayılır.
Süreç keşif görüşmesi, konsept ve senaryo, çekim planı, çekim, kurgu ve teslim adımlarından oluşur. AirviewTR projelerinde 2 ücretsiz revizyon turu bulunur. Teklif taleplerine aynı gün yanıt veririz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; projeye özel kapsam teklif görüşmesinde netleşir.
Filminizde grafik gerektiren bilgileri birlikte belirleyelim mi? Teklif al; talebinize aynı gün yanıt veriyoruz. Post prodüksiyonun bütünü için post prodüksiyon rehberine bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Her kurumsal filmde motion graphics olmalı mı?
Hayır. Grafik yalnızca çekimle anlatılamayan bilgi için gereklidir. Birçok kurumsal film yalnızca isim bantları ve sade başlıklarla çok iyi çalışır. Grafik kararı filmin içeriğine göre verilir.
Rakamları filmde göstermek doğru mu?
Rakamlar doğrulanmış ve şirket tarafından onaylanmışsa gösterilebilir. Uydurma ya da güncelliği belirsiz bir rakam filmde yer almamalıdır. Rakamın güncelliğini yitirme ihtimali varsa, daha kolay güncellenebilir bir yöntem tercih edilir.
Grafikler marka kılavuzumuza uyar mı?
Marka kılavuzunuzu paylaştığınızda yazı tipi, renk ve logo kullanımı ona göre hazırlanır. Kılavuz yoksa filmin görünümüne uygun sade bir grafik dili önerilir ve onayınıza sunulur.
Çok dilli bir film için grafik nasıl hazırlanır?
Grafikteki yazılar ayrı katmanda tutulur; böylece her dil için yalnızca metin değiştirilir. Metin uzunluğu dile göre değiştiği için tasarımda boşluk payı bırakılır. Ek diller ve seslendirme kapsama göre teklifte belirtilir.
Grafik içeren film daha mı geç teslim edilir?
Grafik post prodüksiyonda ek emek demektir ve kapsamına göre teslim planını etkileyebilir. Küçük projelerde teslim 3 iş günü, tanıtım filmlerinde 5-7 iş günüdür; grafik kapsamı yüksekse süre teklifte ayrıca belirtilir.
